Komornik sądowy – kim jest, czym się zajmuje i jakie ma uprawnienia?
Dla wielu osób komornik to jedna z najbardziej stresujących postaci w całym systemie podatkowo-prawnym. Egzekucja długu kojarzy się z zajęciem pensji, wizytą w domu czy licytacją majątku. Jeśli jesteś dłużnikiem, warto jednak wiedzieć, kim jest komornik, co robi w świetle prawa oraz jakie są granice jego działań. Świadomość praw i obowiązków obu stron – wierzyciela i dłużnika – może znacząco zmniejszyć stres i pomóc uniknąć poważniejszych konsekwencji.
Komornik sądowy to nie prywatny „ściągacz długów”, ale funkcjonariusz publiczny, który działa na podstawie przepisów prawa, w szczególności takich aktów jak ustawa o komornikach sądowych oraz Kodeks postępowania cywilnego. Komornik jest powoływany przez Ministra Sprawiedliwości i działa przy konkretnym sądzie rejonowym. Z jednej strony prowadzi własną kancelarię i jest w pewnym zakresie samodzielny organizacyjnie i finansowo, z drugiej – podlega nadzorowi prezesa sądu rejonowego oraz ministra.
Odpowiadając wprost na pytanie: czym zajmuje się komornik – jego głównym zadaniem jest przymusowe wykonywanie orzeczeń sądowych oraz innych tytułów wykonawczych. Innymi słowy, komornik doprowadza do zapłaty długu lub wykonania innego obowiązku (np. wydania rzeczy, opróżnienia lokalu), kiedy dłużnik nie robi tego dobrowolnie. Może to robić m.in. poprzez zajęcie wynagrodzenia, rachunków bankowych, ruchomości czy nieruchomości dłużnika.
Bardzo ważne jest odróżnienie komornika od windykatora (prywatnej firmy windykacyjnej). Windykator działa przed etapem sądowym – kontaktuje się z dłużnikiem telefonicznie, listownie czy mailowo, proponuje ugody, rozłożenie spłaty na raty, ale nie może niczego zająć ani wejść do mieszkania. Komornik sądowy jest funkcjonariuszem publicznym. Wkracza dopiero po uzyskaniu przez wierzyciela tytułu wykonawczego (np. prawomocnego wyroku sądu z klauzulą wykonalności) i ma uprawnienia do stosowania środków przymusu przewidzianych w przepisach.
Bez ważnego tytułu wykonawczego komornik nie może prowadzić egzekucji. To oznacza, że jeśli ktoś nie zapłacił zwykłej faktury, mandatu czy rachunku, wierzyciel nie może „od razu wysłać komornika”. Najpierw musi przejść drogę: wezwanie do zapłaty, pozew, uzyskanie orzeczenia sądu, a następnie nadanie mu klauzuli wykonalności. Dopiero wtedy można złożyć do komornika wniosek egzekucyjny.
Czym zajmuje się komornik?
Podstawową odpowiedzią na pytanie „co robi komornik” jest: prowadzi postępowanie egzekucyjne w celu wyegzekwowania zasądzonych świadczeń. W praktyce oznacza to szereg konkretnych czynności, na przykład:
- prowadzi egzekucję świadczeń pieniężnych – dochodzi zapłaty określonej kwoty (np. niespłacona pożyczka, chwilówka, raty, niezapłacone faktury, odszkodowania, alimenty),
- prowadzi egzekucję świadczeń niepieniężnych – np. opróżnienie lokalu (eksmitowanie z mieszkania niepłacącego lokatora), wydanie rzeczy, wydanie nieruchomości,
- dokonuje zabezpieczeń – np. tymczasowo zajmuje majątek, aby uniemożliwić jego wyprowadzenie przed zakończeniem sprawy,
- sporządza opisy i oszacowania nieruchomości, organizuje i prowadzi licytacje komornicze, co pozwala na spłatę wierzycieli,
- doręcza niektóre pisma sądowe oraz wykonuje inne czynności zlecone przez sąd.
To wszystko dokładnie reguluje m.in. ustawa o komornikach sądowych, która określa, kim jest komornik, jakie ma obowiązki wobec wierzyciela, dłużnika i sądu oraz jakie konsekwencje grożą mu za przekroczenie uprawnień.
Z punktu widzenia dłużnika proces tego, jak działa komornik, wygląda zwykle tak: po wszczęciu egzekucji wysyła on zawiadomienie, następnie ustala źródła dochodu i majątek dłużnika. Następnie dokonuje zajęć (np. pensji czy konta bankowego), a jeśli to konieczne – organizuje licytację zajętych ruchomości lub nieruchomości. Jednocześnie dłużnik może na każdym etapie dobrowolnie spłacić zadłużenie, zawrzeć ugodę, wnosić środki zaskarżenia czy wnioskować o rozłożenie należności na raty.
Podsumowując: komornik jest ogniwem wykonawczym wymiaru sprawiedliwości. Jego zadaniem nie jest „karanie” dłużnika, lecz skuteczne wykonanie tego, co zostało orzeczone przez sąd – przy zachowaniu granic wyznaczonych przez prawo.
Jakie uprawnienia i ograniczenia ma komornik?
Zakres tego, co robi komornik i jakie środki może zastosować, nie jest dowolny. Szczegółowo określają go przepisy Kodeksu postępowania cywilnego oraz wspomniana ustawa o komornikach sądowych. Dobrze zrozumieć zarówno uprawnienia, jak i ograniczenia, bo pozwala to odróżnić legalne działania od nadużyć.
Uprawnienia komornika
W ramach prowadzonej egzekucji komornik sądowy ma wiele uprawnień. Może m.in.:
- zajmować składniki majątku dłużnika – wynagrodzenie za pracę, rachunki bankowe, ruchomości (np. samochód, sprzęt elektroniczny, biżuteria), a także nieruchomości,
- zwracać się o informacje do różnych instytucji – ZUS, urzędów skarbowych, banków, pracodawców, CEIDG, KRS – aby ustalić dochody i majątek dłużnika,
- wejść do mieszkania lub siedziby firmy dłużnika w godzinach przewidzianych przez prawo (co do zasady między 6:00 a 21:00 w dni robocze),
- przy udziale ślusarza i świadków otworzyć mieszkanie lub inne pomieszczenia, jeśli dłużnik uniemożliwia dostęp do majątku,
- wezwać policję lub inne służby, gdy napotyka opór, agresję albo istnieje ryzyko niebezpieczeństwa,
- nakładać grzywny na osoby utrudniające egzekucję (np. pracodawcę, który nie wykonuje zajęcia wynagrodzenia, lub dłużnika, który celowo ukrywa majątek),
- organizować licytacje publiczne zajętych ruchomości i nieruchomości, a następnie dzielić uzyskane środki między wierzycieli.
Wszystkie te działania są kluczowym elementem tego, jak działa komornik – stosuje środki przymusu przewidziane prawem, ale tylko w zakresie koniecznym do wyegzekwowania zasądzonego świadczenia.
Ograniczenia komornika
Jednocześnie komornik nie może stać ponad prawem i ma wyraźnie określone granice swoich działań. W szczególności nie może:
- prowadzić egzekucji bez ważnego tytułu wykonawczego – sama umowa, wezwanie do zapłaty czy niezapłacona faktura nie wystarczą do rozpoczęcia egzekucji,
- działać o dowolnej porze – co do zasady czynności w mieszkaniu dłużnika prowadzi się w dni robocze między 6:00 a 21:00, poza tymi godzinami i weekendy jest to zabronione,
- stosować przemocy fizycznej, groźby, nękania czy zastraszania dłużnika lub jego bliskich,
- ujawniać informacji o długu osobom trzecim (np. sąsiadom, rodzinie, współpracownikom) niebędącym stroną postępowania,
- zajmować pewnych kategorii rzeczy i świadczeń, które podlegają ochronie – o szczegółach mowa jest w części „Czego komornik nie może zająć?”.
Te ograniczenia wynikają wprost z przepisów i mają chronić zarówno godność dłużnika, jak i minimalne warunki jego egzystencji. Jeśli komornik sądowy przekroczy te granice, dłużnik lub inna osoba pokrzywdzona może złożyć skargę do sądu nadzorującego jego działania.
Dodatkowo komornik sądowy:
- nie powinien prowadzić czynności w dni ustawowo wolne od pracy (niedziele, święta),
- nie może wejść do mieszkania czy firmy bez podstawy prawnej i poza zakresem prowadzonej sprawy,
- nie może dowolnie wybierać sobie sposobu egzekucji, jeśli przepisy przewidują pierwszeństwo określonych świadczeń (np. alimentów).
Granice tego, czym zajmuje się komornik i jak może działać, wynikają wprost z takich przepisów jak ustawa o komornikach sądowych. W razie wątpliwości warto sięgnąć do jej treści lub skonsultować się z prawnikiem.
Jak przebiega egzekucja komornicza?
Zrozumienie, jak działa komornik w praktyce, ułatwia odnalezienie się w sytuacji, gdy pojawia się egzekucja. Cały proces można podzielić na kilka typowych etapów.
1. Wniosek egzekucyjny wierzyciela
Egzekucja zaczyna się od tego, że wierzyciel składa do wybranego komornika sądowego wniosek egzekucyjny i dołącza tytuł wykonawczy (np. wyrok, nakaz zapłaty z klauzulą wykonalności). Bez tego komornik nie może nic zrobić – to fundament odpowiedzi na pytanie, kim jest i co robi komornik: wykonuje wyłącznie to, co wynika z orzeczenia sądu.
Wierzyciel wskazuje we wniosku, z jakich składników majątku chce prowadzić egzekucję (np. wynagrodzenie, rachunki bankowe, ruchomości). W pewnym zakresie może też wybrać komornika spoza swojego rewiru, choć szczegółowe zasady określa ustawa o komornikach sądowych.
2. Wszczęcie postępowania i zawiadomienie dłużnika
Po otrzymaniu kompletnego wniosku komornik sądowy wydaje postanowienie o wszczęciu egzekucji i wysyła do dłużnika zawiadomienie (tzw. upomnienie lub zawiadomienie o wszczęciu egzekucji). Zawiera ono:
- wskazanie wierzyciela i rodzaju długu,
- kwotę zadłużenia z odsetkami i kosztami,
- informację o sposobach egzekucji,
- pouczenie o prawach dłużnika (np. możliwości złożenia skargi).
Na tym etapie dłużnik często po raz pierwszy faktycznie dowiaduje się, czym zajmuje się komornik w jego sprawie. Już wtedy może skontaktować się z kancelarią, złożyć wyjaśnienia czy zaproponować spłatę w ratach.
3. Ustalenie majątku dłużnika
Kolejny krok to ustalenie, z czego egzekwować dług. W tym momencie dobrze i realnie widać, jak działa komornik:
- wysyła zapytania do ZUS o świadczenia (emerytury, renty),
- do urzędu skarbowego – o źródła dochodu i rozliczenia,
- do banków – o rachunki bankowe,
- do pracodawcy – o zatrudnienie i wysokość pensji,
- do ewidencji (CEIDG, KRS) – jeśli dłużnik prowadzi działalność gospodarczą.
Na podstawie tych informacji komornik wybiera najskuteczniejsze i najmniej uciążliwe (w miarę możliwości) sposoby egzekucji.
4. Zajęcie majątku
Gdy majątek zostanie ustalony, następuje etap zajęć. Przykładowo:
- zajęcie wynagrodzenia – komornik wysyła pismo do pracodawcy, który ma obowiązek potrącać część pensji i przekazywać ją komornikowi,
- zajęcie rachunku bankowego – bank lub SKOK blokuje środki do wysokości zadłużenia i przekazuje je do kancelarii komorniczej,
- zajęcie ruchomości – komornik sądowy może przyjechać do miejsca zamieszkania lub prowadzenia działalności, sporządzić protokół zajęcia np. samochodu, sprzętu RTV/AGD, maszyn,
- zajęcie nieruchomości – następuje wpis do księgi wieczystej, a dłużnik otrzymuje stosowne zawiadomienie. Nieruchomość zostaje przeznaczona na licytację, z której przychód pokrywa wynagrodzenie komornika i spłatę wierzycieli.
Na tym etapie szczególnie wyraźnie widać, co robi komornik w sensie praktycznym – identyfikuje i zabezpiecza składniki majątku, z których będzie można zaspokoić wierzyciela.
5. Licytacja i podział środków
Jeśli dobrowolna spłata nie nastąpi, zajęte ruchomości lub nieruchomości mogą zostać zlicytowane. To dość długi i skomplikowany proces, ale w przypadku wielu dłużników posiadane nieruchomości to często jedyny zbywalny majątek, który wystarcza na pokrycie długów.
Przeprowadzane przez komornika licytacje są publiczne, a zasady ich prowadzenia szczegółowo opisują przepisy i ustawa o komornikach sądowych. Po sprzedaży:
- komornik potrąca koszty egzekucji,
- następnie przekazuje uzyskane środki wierzycielowi (lub dzieli je między kilku wierzycieli).
Na każdym etapie dłużnik może spłacić całość lub część długu – wtedy zakres egzekucji jest odpowiednio ograniczany lub postępowanie umarzane.
Co komornik może zająć?
Kiedy już wiemy, kim jest komornik i czym zajmuje się komornik w toku egzekucji, pojawia się kluczowe pytanie: co komornik może zająć w celu wyegzekwowania długu. Odpowiedź wynika wprost z Kodeksu postępowania cywilnego oraz z przepisów, do których odsyła ustawa o komornikach sądowych.
Ogólna zasada jest taka, że komornik sądowy może zająć każdy składnik majątku dłużnika, który:
- ma jakąś wartość majątkową,
- nie jest wyłączony spod egzekucji przepisami szczególnymi (o tym szerzej w części „Czego komornik nie może zająć?”),
- pozwala w rozsądnym czasie zaspokoić wierzyciela.
Zajęcie wynagrodzenia za pracę
Najczęściej w praktyce to, czym zajmuje się komornik, jest zajęcie pensji. Mechanizm wygląda następująco:
- komornik wysyła do pracodawcy zawiadomienie o zajęciu wynagrodzenia,
- pracodawca jest zobowiązany potrącać określoną część pensji i przekazywać ją do kancelarii komorniczej,
- dłużnik otrzymuje informację o dokonanym zajęciu.
Zgodnie z prawem, komornik sądowy może zająć co do zasady do 50% wynagrodzenia netto. W przypadku niektórych zobowiązań uprzywilejowanych, np. alimentów, zajęcie może sięgnąć do 60% wynagrodzenia.
Zajęcie nie powinno zostawić dłużnika bez środków do życia. W ustawie istnieje tzw. kwota wolna od potrąceń – jest to równowartość minimalnego wynagrodzenia za pracę (po odliczeniu składek i podatku) w przypadku zwykłych długów. Ma to gwarantować dłużnikowi minimum środków na podstawowe utrzymanie.
Zajęcie rachunków bankowych
Kolejny bardzo częsty sposób egzekucji komorniczej w Polsce to zajęcie rachunku bankowego. W praktyce wygląda to tak:
- komornik sądowy wysyła do banku zawiadomienie o zajęciu rachunku,
- bank blokuje środki do wysokości zadłużenia,
- środki po upływie określonego czasu są przekazywane do komornika.
Warto pamiętać, że nawet tutaj obowiązuje pewna ochrona – istnieje kwota wolna od zajęcia na rachunku (miesięcznie równowartość 75% minimalnego wynagrodzenia) w przypadku kont osobistych osoby fizycznej. Inaczej wygląda to przy egzekucji alimentów oraz na rachunkach firmowych.
Zajęcie ruchomości
W odpowiedzi na pytanie, co robi komornik, wiele osób wyobraża sobie wizytę w domu i zajęcie rzeczy. Istnieje nawet prześmiewcze powiedzenie „patrzeć się jak komornik na telewizor”. Rzeczywiście, komornik może zająć:
- sprzęt RTV/AGD (telewizory, komputery, konsole, droższe urządzenia),
- samochody, motocykle, maszyny,
- wartościowe meble, dzieła sztuki, biżuterię,
- sprzęt i maszyny wykorzystywane w działalności gospodarczej (z pewnymi wyjątkami).
Zajęcie następuje przez spisanie protokołu zajęcia, oznaczenie rzeczy (np. naklejką) i poinformowanie dłużnika o zakazie ich zbywania czy ukrywania. W razie braku dobrowolnej spłaty ruchomości mogą zostać wystawione na licytację komorniczą.
Zajęcie nieruchomości
Jeżeli inne sposoby okażą się niewystarczające, komornik sądowy może prowadzić egzekucję z nieruchomości:
- mieszkania, domu, działki,
- lokalu użytkowego, garażu, magazynu, hali itp.
Postępowanie z nieruchomości jest bardziej sformalizowane: wymaga wpisu do księgi wieczystej, sporządzenia opisu i oszacowania przez biegłego, ogłoszenia licytacji. To jeden z najbardziej dotkliwych sposobów egzekucji, ale czasem jedyny skuteczny, jeśli dług jest wysoki.
Inne składniki majątku
Aby pełniej zobrazować, jak działa i czym zajmuje się komornik w zakresie majątku dłużnika, warto dodać, że egzekucja może objąć również:
- udziały w spółkach,
- wierzytelności (np. należności od kontrahentów dłużnika),
- prawa majątkowe, np. prawa autorskie majątkowe,
- niektóre świadczenia z ZUS (w określonych granicach).
Zakres i sposób zajęcia zawsze muszą wynikać z przepisów takich jak ustawa o komornikach sądowych i inne akty prawne, które w sposób dokładny opisują, co można, a czego nie wolno obejmować egzekucją. W kolejnej części omówimy, czego komornik nie może zająć, czyli jakie składniki majątku i świadczenia podlegają szczególnej ochronie.
Czego komornik nie może zająć?
Choć komornik sądowy ma szerokie uprawnienia, prawo jasno określa, czego komornik nie może zająć. Wynika to z Kodeksu postępowania cywilnego oraz z przepisów, do których odsyła ustawa o komornikach sądowych. Ma to zagwarantować dłużnikowi minimum egzystencji i możliwość dalszej pracy.
Komornik co do zasady nie może zająć:
- podstawowych przedmiotów codziennego użytku: zwykłej odzieży, bielizny, obuwia, podstawowych mebli (łóżko, stół, krzesła, jedna szafa), podstawowego sprzętu AGD (lodówka, pralka, kuchenka – jeśli są niezbędne),
- żywności i opału potrzebnych na okres ok. miesiąca,
- narzędzi i prostego sprzętu niezbędnego dłużnikowi do osobistej pracy zarobkowej (np. podstawowe narzędzia rzemieślnika, laptop freelancera – o ile nie ma charakteru „luksusowego”),
- przedmiotów o szczególnej wartości osobistej (np. odznaczenia, pamiątki rodzinne, w rozsądnym zakresie),
- niektórych świadczeń: zasiłków z pomocy społecznej, świadczeń rodzinnych, 800+, części świadczeń rehabilitacyjnych i odszkodowań za uszkodzenie ciała,
- rzeczy należących wyłącznie do osób trzecich (np. współlokatora, rodzica, dziecka), o ile jest to wykazane.
To ważny element odpowiedzi na pytanie, jak działa komornik – nawet kiedy to, co robi komornik, wydaje się bardzo dotkliwe, nie może on pozbawić dłużnika wszystkiego, co niezbędne do życia i pracy.
Jakie prawa ma dłużnik?
Świadomość, kim jest komornik i jakie ma ograniczenia, powinna iść w parze ze znajomością praw dłużnika. W toku egzekucji dłużnik ma m.in.:
- prawo do informacji – o wszczęciu egzekucji, wysokości długu, sposobach egzekucji,
- prawo wglądu do tytułu wykonawczego i akt sprawy w kancelarii komornika lub w sądzie,
- prawo kwestionowania egzekucji – poprzez skargę na czynności komornika (do sądu rejonowego nadzorującego komornika, zwykle w terminie 7 dni od doręczenia pisma lub od dnia dowiedzenia się o czynności),
- prawo żądać rozłożenia spłaty na raty – zwykle poprzez wniosek do wierzyciela, a w niektórych przypadkach także do sądu; dobrowolne porozumienie często ogranicza zakres zajęć,
- prawo do ochrony minimum egzystencji – kwoty wolne od zajęcia przy pensji i na rachunku bankowym oraz katalog rzeczy i świadczeń wyłączonych spod egzekucji,
- prawo wnioskować o zmianę sposobu egzekucji, gdy jest nadmiernie uciążliwa (np. zamiana egzekucji z ruchomości na raty z pensji).
Jeśli dłużnik uważa, że komornik sądowy naruszył prawo (np. zajął rzecz wyłączoną spod egzekucji), może złożyć skargę do sądu. W praktyce jednak lepsze rezultaty niż samo blokowanie działań daje współpraca – kontakt z kancelarią, wyjaśnienie sytuacji, negocjacja planu spłaty i rzetelne realizowanie ustaleń.
Koszty egzekucji komorniczej
Koszty to ważny element zrozumienia, jak działa komornik sądowy i co robi komornik na etapie egzekucji. Zasadniczo wyróżniamy trzy grupy opłat: opłatę sądową od wniosku, opłatę egzekucyjną pobieraną przez komornika oraz wydatki gotówkowe.
Po pierwsze, wierzyciel składając wniosek do komornika uiszcza opłatę stałą w wysokości 5% dochodzonej kwoty. Ustawodawca wprowadził jednak widełki, więc opłata ta nie może być niższa niż 100 zł i wyższa niż 10 000 zł. Jest to tzw. opłata od wniosku, którą na początku pokrywa wierzyciel, ale zgodnie z przepisami końcowo obciąża ona dłużnika.
Po drugie, głównym składnikiem kosztów jest opłata egzekucyjna, czyli procent od wyegzekwowanej przez komornika kwoty. Co do zasady wynosi ona 15% odzyskanych należności. To wynagrodzenie komornika sądowego za skuteczne przeprowadzenie egzekucji i jest ono szczegółowo uregulowane w ustawie o komornikach sądowych i innych ustawach.
Trzecią grupę stanowią wydatki konieczne, takie jak koszty biegłego rzeczoznawcy, ogłoszeń o licytacji, dojazdów, przechowywania zajętego majątku. Komornik zwykle żąda zaliczek na te wydatki od wierzyciela, a po zakończeniu sprawy rozlicza je i przerzuca na dłużnika.
Co do zasady to dłużnik ponosi całość kosztów egzekucji, jeżeli istnieje ważny tytuł wykonawczy i działania komornika były zgodne z prawem. Wierzyciel musi jednak na początku wyłożyć opłatę od wniosku i ewentualne zaliczki. Jeżeli egzekucja okaże się bezskuteczna, wierzyciel traci uiszczoną opłatę, a komornik nie otrzymuje opłaty procentowej.
Jak zatrzymać komornika?
Aby zatrzymać komornika, trzeba usunąć przyczynę egzekucji, czyli dług lub wadliwość tytułu wykonawczego. Najprostsze i najskuteczniejsze jest całkowite uregulowanie należności wraz z kosztami. Po spłacie wierzyciel składa wniosek o umorzenie, a komornik kończy postępowanie.
Jeżeli nie stać cię na jednorazową spłatę, warto jak najszybciej skontaktować się z wierzycielem lub kancelarią komorniczą i zaproponować realistyczny plan ratalny. Komornik sądowy nie musi się na niego zgodzić, ale dobra wola i regularne wpłaty często prowadzą do ograniczenia zajęć, np. rezygnacji z licytacji ruchomości.
Gdy uważasz, że egzekucja jest prowadzona nieprawidłowo, możesz złożyć skargę na czynności komornika do sądu lub wytoczyć powództwo przeciwegzekucyjne, kwestionując sam dług albo tytuł wykonawczy. W sytuacjach skrajnego zadłużenia rozważa się także wniosek o upadłość konsumencką, która może zatrzymać lub uporządkować egzekucje.
Nie wolno natomiast ignorować pism, ukrywać majątku czy utrudniać czynności. Takie zachowanie zwykle pogarsza sytuację, a celowe udaremnianie egzekucji może skutkować odpowiedzialnością karną. Pamiętaj, że komornik działa na podstawie prawa i tytułu wykonawczego; im szybciej zareagujesz, wyjaśnisz sytuację i zaproponujesz realne rozwiązania, tym większa szansa na ograniczenie kosztów, uniknięcie licytacji majątku i spokojniejsze wyjście z zadłużenia. Brak kontaktu z wierzycielem prawie zawsze kończy się dla dłużnika gorzej finansowo.
Często zadawane pytania
Czym różni się komornik od windykatora?
To fundamentalna różnica. Komornik sądowy jest funkcjonariuszem publicznym, który działa po wyroku sądowym i posiada władcze uprawnienia do przymusowego zajęcia majątku (pensji, konta, mieszkania). Windykator to pracownik prywatnej firmy, działający na zlecenie wierzyciela, którego rola ogranicza się do negocjacji. Windykator nie ma prawa niczego zająć, wejść do domu bez zaproszenia ani stosować przymusu.
Czy egzekucja komornicza wpływa na zdolność kredytową?
Tak, i to bardzo negatywnie. Fakt prowadzenia egzekucji jest odnotowywany w bazach takich jak BIK (Biuro Informacji Kredytowej) oraz w biurach informacji gospodarczej (np. KRD, BIG InfoMonitor). Osoba z zajęciem komorniczym w praktyce nie ma szans na kredyt hipoteczny, pożyczkę gotówkową, zakupy na raty, a czasem nawet na podpisanie umowy abonamentowej na telefon.
Czy można mieć kilku komorników jednocześnie do różnych długów?
Tak. Różni wierzyciele mogą złożyć wnioski do różnych kancelarii. Jednak w momencie, gdy dwóch komorników zajmie ten sam składnik majątku (np. to samo wynagrodzenie), dochodzi do tzw. zbiegu egzekucji. Wtedy zazwyczaj jeden komornik sądowy przejmuje prowadzenie obu spraw i dzieli uzyskane środki proporcjonalnie między wierzycieli.
Jak odróżnić prawdziwego komornika od oszusta?
Prawdziwy komornik zawsze posługuje się legitymacją służbową i identyfikatorem. Korespondencja przychodzi listem poleconym za zwrotnym potwierdzeniem odbioru. Tożsamość komornika można łatwo zweryfikować na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości lub dzwoniąc do właściwego sądu rejonowego. Oszuści często działają mailowo, straszą natychmiastowym przyjazdem policji i żądają szybkich przelewów na prywatne konta.
Czy można odzyskać pieniądze, jeśli egzekucja była niesłuszna?
Tak. Jeżeli egzekucję przeprowadzono bezprawnie (np. dług nie istniał lub był przedawniony, a sąd o tym nie wiedział), dłużnik ma prawo domagać się zwrotu pieniędzy oraz odszkodowania od wierzyciela. Wymaga to jednak podjęcia kroków prawnych, np. powództwa przeciwegzekucyjnego.
Czy można ogłosić upadłość konsumencką zamiast egzekucji?
Tak. Ogłoszenie upadłości konsumenckiej jest skutecznym sposobem na wyjście ze spirali zadłużenia. Z dniem ogłoszenia upadłości wszelkie egzekucje komornicze ulegają zawieszeniu, a rolę zarządzania majątkiem przejmuje syndyk. Celem upadłości jest oddłużenie osoby niewypłacalnej.
Czy mogę zmienić komornika na innego?
Jako dłużnik – nie masz takiej możliwości. Zgodnie z ustawą o komornikach sądowych, prawo wyboru komornika przysługuje wierzycielowi. Dłużnik może jedynie złożyć wniosek o wyłączenie komornika, jeśli zachodzą przesłanki o jego stronniczości (np. jest spokrewniony z wierzycielem).